maandag, januari 20, 2020

10 Trends voor de woningmarkt en leefomgeving in 2020

168

De woningmarktcrisis is volop in het nieuws. De groep die hun plek niet vindt op de woningmarkt en in ongewenste woonsituaties komt, wordt groter en groter en daarmee ook steeds zichtbaarder. Stevige aanpak van de woningmarkt is in 2020 nodig. Adviesbureau Companen zette 10 trends en ontwikkelingen op een rij:

1. Ingrijpen onontkoombaar

Ingrepen in de woningmarkt zijn voor 2020 noodzakelijk, zoals voorgesteld in Wonen 4.0 (zoals afschaffing van de hypotheekrenteaftrek) of de afschaffing van de verhuurderheffing. Bovendien zien we angst om toe geven dat eerdere beslissingen niet goed uitpakken. De woningmarktcrisis helpt politici om komend jaar wel in te grijpen.

2. Vermogen splijt steeds meer de woningmarkt

Vermogen bepaalt steeds meer of je de woningmarkt op kan; zonder geld of rijke ouders zijn kansen nihil. Waar de inkomensongelijkheid in Nederland stabiel is, groeit de vermogensongelijkheid. Dit zien we versterkt terug in de woningmarkt. Dit verlamt ook de besluitvorming.

3. Nieuwe concepten voor middengroepen

Koopwoningen zijn voor middengroepen niet betaalbaar, sociale huur is voor hen niet toegankelijk. Vernieuwende betaalbare woonarrangementen zijn onontbeerlijk, zoals friending, skinny-houses. Ook als dit niet past in gangbare visies op (stedenbouwkundige) kwaliteit.

4. Van denken in doorstroming naar een flexibele wooncarrière

Jarenlang was doorstroming op de woningmarkt de oplossing voor elk vraagstuk. Doorstroming lost echter niet het gebrek aan betaalbare woningen op. Flexibele en tijdelijke woonvormen en contracten bieden meer mensen versneld toegang tot de woningmarkt, en passen misschien wel beter bij de levensfase.

5. Meer ruimte voor uitbreiding

Veel beleid gaat uit van inbreiden en transformeren voor uitbreiden. Dat is met alle ruimteclaims logisch. Gevolg is ook dat woningbouw op deze lastige locaties vaak onvoldoende snel gaat. Op uitleglocaties is die snelheid makkelijker te halen. Hiervoor komen in 2020 meer mogelijkheden, mits met een duidelijke meerwaarde voor betaalbaar wonen.

6. Nieuwe vragers zoeken hun plek

De vraag is niet meer te vatten in alleen rijtjeshuizen, tweekappers of appartementen. Nieuwe groepen dienen zich aan: arbeidsmigranten die voor korte tijd hier blijven of zich definitief vestigen, expats die een gemeubileerd appartement of representatieve woning wensen, of woonwagenbewoners die hun eigen unieke woonvorm zoeken. Dit vraagt een variëteit aan woonvormen, en een benadering van de woningmarkt dicht op de vrager.

7. Revolutie in energiebesparing en klimaatadaptatie van afwachten naar doen

Al jaren staan energetische verbeteringen van de woningvoorraad en klimaatadaptatie op de agenda. Stappen worden gezet, waarbij no-regret (te) vaak het credo is. Zeker zolang overheden hun beleid (warmtetransitievisie) nog niet af hebben. De maatschappelijke druk en urgentie om eindelijk tempo te maken, groeit. Zal de Green Deal van Timmermans zorgen voor de omslag in 2020? Steeds meer signalen wijzen in die richting.

8. Technologische revolutie door Artificial Intelligence

Artificial intelligence en machine learning leiden tot een ander gebruik van woningen en woonwijken. Onderhoud en beheer van woningen en omgeving kan steeds efficiënter door toepassing van algoritmes en technologieën. Deelauto’s en toegankelijke verkeersvoorspellingen leiden tot verandering in mobiliteit en minder ruimtegebruik. Robots en domotica helpen mensen langer veilig thuis te wonen, en zorgen ervoor dat de menselijke inzet gericht is op aandacht.

9. Zorgvraag en zorghulp steeds meer uit balans

Langer thuis wonen met zorg is de (beleids)wens. Hoe houdbaar is dit als het steeds moeilijker is om personeel te vinden in de zorg, zeker in overspannen woningmarkten? Vereenzaming is mede daardoor een groeiend probleem en risico. Dit leidt zeker in 2020 tot een groeiend aantal initiatieven voor geclusterd wonen met en zonder zorg; maar met zekerheid voor de bewoners.

10. Samenwerking 2.0

Prestatieafspraken waren sinds de Woningwet 2015 van groeiend belang, maar soms ook een verplicht nummer. Afspraken 2.0 gaan niet meer over wat ‘ik’ ga doen, maar over wat ik van jou nodig heb om optimaal te kunnen presteren; over en weer. Tijd om hier in 2020 een nieuwe impuls aan te geven.

Bron: Companen