Corporaties: ‘Blok moet roze bril afzetten’

De corporaties zijn boos over de brief die minister Blok aan de Kamer schreef waarin stond dat zij genoeg geld hebben om 250.000 huurwoningen te bouwen. De minister houdt geen rekening met de schade van de verhuurderheffing en zijn onderzoek rammelt, aldus Aedes. 

Woningcorporaties hebben genoeg vermogen om de komende vijf jaar zo'n 37 miljard euro te investeren in de bouw van 250.000 nieuwe woningen. Dat bleek deze week uit een onderzoek in de opdracht van minister voor Wonen, Stef Blok naar de gevolgen van de verhuurderheffing. Voor de nieuwe huizen moet er wel geld worden geleend. Maar dat kan onder mildere voorwaarden en de minister staat garant.

Huurverlaging en renovaties

Uit het onderzoek van Ortec Finance zou ook blijken dat corporaties ondanks de verhuurderheffing – die de komende jaren oploopt tot 1,7 miljard euro – zo'n 1,1 miljard euro huurverlaging kunnen opvangen en 28 miljard euro aan renovaties en verduurzaming kunnen besteden.

Roze bril

De corporaties vinden dat Blok zijn roze bril moet afzetten. Zij zien nog steeds veel schade van de verhuurderheffing die ze moeten betalen. In een gezamenlijke reactie zeggen de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), de Woonbond en de vereniging van woningcorporaties Aedes dat Blok voorbij gaat aan de schadelijke gevolgen van de heffing. “Hogere huren, minder nieuwbouw en een tekort aan betaalbare huurwoningen. De toegenomen investeringscapaciteit poetst die gevolgen niet weg.”

Investeringsverliezen

De indicaties voor de hele corporatiesector (de bedragen van alle corporaties opgeteld) laten volgens Aedes zien dat er een groot verschil is tussen het inzetten van bestedingsruimte voor investeringen in huurwoningen (dan zou de ruimte 37 miljard euro zijn) en voor huurmatiging (dan zou de ruimte 1,1 miljard euro zijn). Een lager huurniveau werkt immers de daaropvolgende jaren door en genereert geen nieuwe inkomsten. Dezelfde redenering geldt voor de verhuurdersheffing die jaarlijks betaald moet worden. 1,7 miljard euro heffing leidt tot een investeringsverlies van 64 miljard euro.

‘Eigen onderzoekje’

Marc Calon van Aedes voegt er aan toe dat hij het onderzoek van Blok niet vertrouwd. “Het is zijn eigen onderzoekje. Wij hebben een extern onderzoek laten doen door de Universiteit van Groningen. Daar komen heel andere cijfers uit.' Calon vindt dat Blok zijn onderzoek heeft laten doen door zijn 'eigen ambtenaren'.”

Reserves in één keer op

Op de website is de officiële reactie van Aedes uitgebreider: “De meeste woningcorporaties staan er financieel weer beter voor dan een paar jaar geleden. Maar de suggestie dat corporaties miljarden euro’s op de plank hebben liggen om meteen honderden duizenden huurwoningen te bouwen is te kort door de bocht. De bedragen wekken de suggestie dat het gaat om liquide middelen, die een woningcorporatie direct beschikbaar heeft, bijvoorbeeld om huren te verlagen of voor investeringen.

Zo simpel is het echter niet. De indicaties geven bijvoorbeeld geen inzicht in het beste moment van besteding. De aanname is dat het beschikbare geld in het komend jaar volledig besteed wordt. Een corporatie zou als het ware al haar reserves in één keer opmaken. “

‘Besteding middelen niet aan Blok’

Aedes wijst de minister erop dat het “de verantwoordelijkheid is van woningcorporaties, huurdersorganisaties en gemeenten om in prestatieafspraken vast te leggen welke middelen er nu ingezet moeten worden voor de prioriteiten die er nu zijn, en welke middelen beschikbaar moeten blijven voor volkshuisvestelijke wensen op de middellange of lagere termijn. De indicaties bestedingsruimte kunnen daar een aanvulling op zijn, zolang de betekenis ervan goed geïnterpreteerd wordt.”

Uit de analyse van de maatschappelijke opgaven op het gebied van het wonen die Aedes, VNG en Woonbond maakten blijkt overigens dat daarvoor de komende 10 tot 15 jaar zo’n 100 miljard euro nodig is.