Het Vlaamse ideaalbeeld: een vrijstaande woning met een tuin in een landelijke omgeving

Opvallend: Vlamingen moeten juist overtuigd worden van wonen nabij de stad

Waar we in Nederland te kampen hebben met oververhitte steden door een sterke trek naar de stad, probeert Vlaanderen zijn inwoners juist uit het groene buitengebied te weren. De afgelopen twintig jaar zijn daar het aantal vrijstaande huizen buiten de bebouwde kom met liefst 22 procent gestegen.

In april lanceerde de Vlaamse regering al een conceptnota 'Slim wonen en leven'. Die sluit nauw aan bij de betonstop die eerder werd afgekondigd om de schaarse open ruimte die er nog is, te vrijwaren. "Momenteel is het Vlaamse ideaalbeeld een vrijstaande woning met een tuin in een landelijke omgeving. Maar we moeten de Vlaming een alternatief bieden om slim en duurzaam wonen vanzelfsprekend te maken. Een woning in de stad dichtbij openbaar vervoer of een landelijke kern, kan een grotere levenskwaliteit bieden", zeggen ministers Geert Bourgeois en Liesbeth Homans (N-VA) in de nota.

Geen waarde meer

Het ideaalbeeld moet dus worden bijgesteld, dat vindt ook de Vlaamse Bouwmeester Leo Van Broeck. Hij zou zelfs het liefst geen individuele projecten meer zien, zo is te lezen op de site van De Standaard. "Vrijstaande woningen bouwen, zouden we moeten verbieden. Net als projecten met minder dan 50 woningen per hectare."

Een radicale beslissing, maar volgens Van Broeck haalbaar. "De mensen die grond bezitten in open ruimte, hebben vooral schrik dat die niets meer waard zal zijn als er straks niet meer op gebouwd mag worden. Als je ze goed informeert, ze uitlegt dat ze hun bouwrechten zullen kunnen inruilen en ze dus geen groot verlies moeten vrezen, dan zijn de meesten gerust. Trouwens, de Vlamingen zullen stilaan wel beseffen dat de droom van een vrijstaande woning op het platteland een nachtmerrie wordt als ze urenlang in de file staan om op hun werk te geraken."

Nederland

In Nederland is de situatie juist precies omgedraaid. Waar Vlaanderen droomt van een woning op het platteland, raken hier de grote steden overvol. Nederlanders vinden het belangrijk om dichtbij hun werk te wonen en dat bevindt zich nou eenmaal vaak in de Randstad. De NVM raadde starters vorig jaar dan ook aan om hun buiten grote steden te zoeken, het zou er onmogelijk zijn om een geschikte woonruimte te kopen. “Zeker in combinatie met de strengere hypotheeknormen, het sterk dalende aanbod en de achterblijvende ontwikkeling van de vrije huursector en nieuwbouw in deze gebieden”, aldus voorzitter Ger Jaarsma.

Groene Hart

Om verdere verdichting van de Nederlandse steden te voorkomen, is het volgens Jan Fokkema, directeur van de Neprom, noodzakelijk om te gaan bouwen in de open ruimte. Sommigen pleiten ervoor om dit in het Groene Hart te doen, het gebied tussen de vier grote steden Rotterdam, Amsterdam, Utrecht en Den Haag. Maar door het karakteristieke Hollandse landschap van het Groene Hart ligt nieuwbouw hier gevoelig. Anne Jo Visser, programmamanager bij Platform 31, begrijpt dit wel. “Mensen hechten veel waarde aan het Groene Hart, als unieke karakteristiek van de polycentrische Randstad. Een pleidooi voor woningbouw in het gebied roept dan ook maatschappelijke weerstand op.’’ Toch zijn volgens Visser sommige delen van het gebied zeker geschikt als bouwlocatie. “Het Groene Hart is niet overal even bijzonder. De Loosdrechtse Plassen moeten natuurlijk behouden blijven, maar aan de randen van de steden kan best gebouwd worden.”

Waar Nederlanders dus zo dicht mogelijk bij de grote steden willen blijven wonen, moet de overheid in Vlaanderen alles op alles zetten om haar inwoners naar de steden toe te halen. Voor hen is er echter een lichtpuntje: het aantal appartementen binnen en buiten stedelijk gebied in Vlaanderen zit in in de lift en dus komen er op dat vlak wel compacte woningen bij.

Bron: HLN